Dit is een Risicovolle Handeling

De handeling mag alleen worden verricht door een bevoegd persoon en in opdracht van een arts.

Doel

Het ontlasten van de darmen van afvalstoffen, door middel van de vinger (met bescherming).

Algemene opmerkingen

Geen

Benodigdheden

- Handschoenen, schort + bekkentje of po

- Vaseline (neutraal)

- Celstofmatje

- Handdoek

- Washandje

- Water

Voorbereiding

- Doe sieraden af.

- Handen wassen

- Zorg voor privacy

- Leg alle benodigdheden binnen handbereik klaar

- Leg de cliënt zo begrijpelijk mogelijk het doel van de handeling uit; wat er gaat gebeuren en dat de handeling belastend kan zijn, of indien deze dit niet kan begrijpen: noem de naam van de cliënt en vertel dat er iets gaat gebeuren.

Werkwijze

- Leg de cliënt in bed of op de douchewagen

- Leg een celstofmatje onder de billen van de cliënt

- Leg cliënt op linkerzijde met opgetrokken knieën (indien mogelijk)

- Plaats po of bekkentje in nabijheid van cliënt

- Doe handschoenen aan, smeer de wijsvinger in met vaseline

- Maak anus goed zichtbaar

- Ga voorzichtig met de wijsvinger voorbij de kringspier, in de richting van de ruggengraat en probeer de ontlasting met de vinger kleiner te maken door de vinger eromheen te bewegen

- Voorkom beschadiging van het slijmvlies

- Wees bedacht op (onverwachte) reacties van de cliënt

- Verwijder voorzichtig de ontlasting uit de endeldarm

- Zit ontlasting hoog in de darm, oefen in dat geval voorzichtig lichte druk uit op de buik of wrijf met vrije hand over de buik in de richting van de endeldarm

- Deponeer de ontlasting in de po of het bekkentje

- Doe de handschoenen (binnenstebuiten) uit

- Was de cliënt zo nodig en doe de cliënt zo nodig een luier aan

- Help de cliënt een prettige houding in te nemen

- Ruim de gebruikte materialen op

- Was de handen

- Noteer in het dossier (of ander afgesproken plaats) dat de handeling is verricht, het resultaat, het aspect van de ontlasting (kleur, samenstelling,geur) en eventuele andere bijzonderheden

Complicaties

Bloedverlies uit het rectum, als gevolg van een eventuele beschadiging van het rectumslijmvlies.

Complicaties moeten altijd in het zorgdossier worden opgeschreven en aan de arts te worden gemeld.

Mag zelfstandig worden verricht door

Verpleegkundige is bevoegd

Andere zorgverleners als men beschikt over een bekwaamheidsverklaring (afhankelijk van het beleid van de organisatie waar men werkt)

Let op:

Het is de bedoeling met dit protocol een bijdrage te leveren aan een goede, verantwoorde en doelmatige zorg- en dienstverlening. Het protocol kan zo nodig worden aangepast aan de individuele wensen van de cliënt, echter alleen in opdracht van of met instemming van een arts.

Bij twijfel ten aanzien van de uitvoering van dit protocol raadpleegt men de direct leidinggevende.

In situaties waarin dit protocol niet voorziet, overlegt men met de opdrachtgever en/of de direct leidinggevende.

Afwijken van dit protocol kan soms noodzakelijk zijn, doch men zal afwijken van dit protocol te allen tijde moeten kunnen motiveren. Dit protocol, hoewel richtinggevend, is slechts een hulpmiddel en kan en mag nimmer de plaats innemen van het eigen denken en handelen van de zorgverlener / ondersteuner.

De zorgverlener / ondersteuner kent en neemt bij het hanteren van dit protocol zijn of haar eigen verantwoordelijkheid.

Dit protocol is niet bestemd voor particulier gebruik.

Auteur: D.Slagter, verpleegkundige

Publicatiedatum: 1 mei 2001

Laatste herziening: 07-03-2011

Disclaimer: De auteur draagt geen enkele verantwoordelijkheid ten aanzien van het gebruik van dit protocol. Raadpleeg zo nodig de arts.