Afleggen van een overledene
Het gereed maken van de overledene voor het opbaren.
Algemene opmerkingen
-
De overledene mag pas worden afgelegd nadat
de dood door een arts is geconstateerd.
-
Het verzorgen dient naar de wens van de
overledene en / of diens nabestaande te geschieden. (Raadpleeg hiertoe ook het
boekje “Keerzijde” of “Een laatste groet”. Houd hierbij eventueel ook rekening
met religieuze gebruiken)
-
Als er sprake is van bijzondere
omstandigheden (bijv. ongeval, suïcide e.d.) mag er pas worden overgegaan tot
afleggen, wanneer de lijkschouwer de dood heeft geconstateerd én hiertoe toestemming heeft verleend.
-
Vergewis of de overledene een codicil heeft
en schakel zo nodig een arts in.
-
De overledene wordt conform diens wensen en
/ of de wensen van de naaste familie afgelegd, desgewenst in hun aanwezigheid
en / of door hen zelf.
-
Zorg er wel voor, tenzij dit nadrukkelijk
anders gewenst is, dat het afleggen van de overledene niet samenvalt met het
binnen lopen van familie.
-
Indien gewenst of indien van toepassing kan
de overledene worden afgelegd door een begrafenisondernemer, waarbij de wens
van de overledene of nabestaanden eveneens dienen te worden gerespecteerd.
-
Eventuele pacemaker laten verwijderen en
anders in ieder geval melden aan degene die de uitvaart verzorgt
Benodigdheden
-
Brancard / bed
-
Schorten
-
Disposable
handschoenen
-
Waskom
-
Washandjes
-
Handdoeken
-
Zeep
-
Water
-
Verbandmiddelen
-
Lakens
-
Kleding (naar wens van de overledene en / of
familie)
-
Nagelschaar /-tang
-
Kam
-
Scheerapparaat (zo nodig)
-
Incontinentieluier
-
Disposable
onderleggers
Voorbereiding
-
Het is aan te bevelen deze zorg met zijn
tweeën te doen
-
Zorg voor privacy, sluit gordijnen en / of
deuren
-
Zet alle benodigdheden binnen handbereik
klaar
-
Doe sieraden af
Werkwijze
-
Trek handschoenen en schort aan.
-
Vul de waskom met water
-
Probeer op werkhoogte te werken
-
Verwijder zo nodig infusen, katheters e.d.
-
Sieraden van de overledene afdoen en direct
veilig in een enveloppe, met naam van de overledene, opbergen met vermelding
van de inhoud. (Dit kan eventueel ook in een later stadium; een en ander in
overeenstemming met de wensen van de overledene cq
nabestaanden)
-
Ontkleed de overledene
-
Plaats eventueel een onderlegger onder de
stuit
-
Druk op de buik om de blaas van de overledene
te ledigen.
-
Verwijder de natte onderlegger
-
Leg een droge onderlegger onder de
overledene neer
-
Was de overledene geheel (verwijder
eventuele pleisterresten)
-
Verwijder, indien van toepassing, het
kunstgebit
-
Reinig het (kunst-)gebit
-
Verzorg de mond met behulp van een nat
gaasjes dat om de vinger is gewikkeld
-
Breng, indien van toepassing, het kunstgebit
weer in (eventueel met kleefmiddel), bij voorkeur voordat lijkstijfheid
optreedt.
-
Reinig de neus en de oren met een nat gaasje
-
Verbind eventuele wonden.
-
Incontinentieluier omdoen om eventueel
lekken van urine of ontlasting op te vangen.
-
Knip de nagels en verwijder eventueel vuil
onder de nagels
-
Scheer, indien van toepassing, de overledene
(let op het vermijden van beschadiging van de huid bij het scheren met een mes
of scheerapparaat omdat de huid erg teer kan zijn)
-
Doe de gewenste kleding aan.
-
Verschoon het beddengoed, als overledene op
het bed (voorlopig) blijft opgebaard
-
Breng de overledene in een passende houding.
-
Sluit de ogen en de mond ( leg zo nodig op
de ogen natte watjes en ondersteun de kaak met een opgerolde handdoek of een
kinsteun)
-
Bij Rooms Katholieke overledene de handen
vouwen (eventueel met rozenkrans), bij anderen de handen op elkaar leggen.
-
Verzorg het haar
-
Speld een kaartje met de naam van de
overledene op niet direct zichtbare plek aan de kleding vast
-
Bij vervoer per brancard, deze eerst
afdekken met een laken
-
Leg de overledene op bed of brancard en dek
het geheel af met een laken.
-
De overledene naar de rouwkamer (laten)
brengen, tenzij anders is afgesproken.
-
Voorzie persoonlijke bezittingen van
overledene van diens naam.
-
Doe het vuile beddengoed en kleding in de
was.
-
Reinig de brancard en / of bed.
-
Trek de handschoenen en het schort uit
-
Ruim alles op
-
Was de handen.
Complicaties
Geen
Mag
zelfstandig worden verricht door:
Iedereen die zich hiertoe bekwaam acht.
Let op:
Het is de bedoeling met dit
protocol een bijdrage te leveren aan een goede, verantwoorde en doelmatige zorg-
en dienstverlening. Het kan zo nodig worden aangepast aan de individuele wensen
van de cliënt. Bij twijfel ten aanzien van de uitvoering van dit protocol of in
situaties waarin dit protocol niet voorziet, overlegt men met de direct
leidinggevende.
Afwijken van dit protocol kan
soms noodzakelijk zijn, doch men zal afwijken van dit protocol te allen tijde
moeten kunnen motiveren. Dit protocol is slechts een hulpmiddel en kan en mag
nimmer de plaats innemen van het eigen denken en handelen van de zorgverlener /
ondersteuner.
De zorgverlener / ondersteuner
kent en neemt bij het hanteren van dit protocol zijn of haar eigen verantwoordelijkheid.
Auteur:
D.Slagter, verpleegkundige
Publicatiedatum:
1 mei 2001
Herzien:
27-12-2004
05-08-2005
31-03-2006
19-12-2006
21-03-2009
Copyright © 2001 - 2010